Persoon

Jheronimus

In literatuur komen verschillende namen voor waarvan Jeroen, Jheronimus en Hiëronymus het vaakst. De archieven uit de tijd van Bosch laten een duidelijke voorkeur zien voor 'Jheronimus', dat in het merendeel van de stukken voorkomt. Minder vaak, maar toch met regelmaat duikt (uitsluitend in de archieven van de Illustere Lieve Vrouwe Broederschap!) de naam Joen of Joenen op, waardoor we aan mogen nemen dat dit zijn roepnaam was. Jeroen komt slechts twee keer voor. Hoewel de naam 'Jeroen Bosch' veelvuldig voorkomt in Nederland en in 's-Hertogenbosch in het bijzonder, moeten we constateren dat de voorkeur moet uitgaan naar Jheronimus.

Bosch

De familie van Jheronimus wordt steevast aangeduid met de achternaam 'Van Aken', een naam die verwijst naar de afkomst van zijn overgrootvader Thomas. De familie kwam via Nijmegen in 's-Hertogenbosch terecht, waar zij bekend raakten als de 'Van Akens'. Toen Jheronimus steeds verder buiten de stad bekend werd, begon hij de naam 'Bosch' te voeren. Veel kunstenaars noemden zich naar hun woonplaats en in dat verband zou de naam 'Van Aken' verwarrend kunnen werken. De eerste keer dat de naam Bosch opduikt is in 1504, wanneer hertog Philips de Schone een drieluik bestelt. De archieven blijven overigens ook na die tijd nog steeds melding maken van 'Jheronimus van Aken', maar voegen daar dan aan toe: "die hem selver scrift Bosch".

Portret

Er is in de loop der jaren veel gezegd en geschreven over het uiterlijk van Bosch. Er is immers geen origineel werk van Bosch bewaard gebleven dat een zelfportret als hoofdonderwerp heeft. Toch zijn er mensen die menen dat zij Bosch herkennen in een aantal van de gezichten uit zijn schilderijen. Daarnaast zijn er twee gravures bekend met het portret van Bosch, vervaardigd door andere kunstenaars.